MajmusSunda News, Garut, 25 Januari 2026 – Asmâ’ “Rasûl al-Malâhim” (رسول الملاحـم) lain ngan ukur ngaran anu kacekel ku basa, tapi mangrupa eunteung tina misi kenabian anu jero pisan. Ieu Asmâ’ nyambung raket jeung gambaran peperangan, tapi lain saukur peperangan lahir anu katempo ku panon. “Al-Malâhim” nyaritakeun hiji peperangan anu leuwih lemes, leuwih sepi, tapi leuwih nangtukeun: peperangan anu lumangsung dina jero diri manusa sorangan. Dina sababaraha ayat Al-Qur’ân, kecap “malâhim” mindeng dipaké pikeun ngajelaskeun peperangan gede anu dahsyat. Tapi para ‘ârif teu eureun dina harti lahirna wungkul. Ibna ‘Arabî maca ieu istilah lain ku panon sirah, tapi ku panon hate. Pikeun anjeunna, “al-Malâhim” téh lambang patepungan dua alam: alam hawa nafsu jeung alam ruh, alam materi jeung alam makrifat. Di dinya we manusa diuji, diasah, sarta dibentuk ku Gusti. Anjeunna negeskeun: “al-Malâhim nyaéta peperangan hate dina rohangan tauhid.” Ieu kecap ngingetkeun yén sagala kagelisahan batin, sagala konflik jiwa, jeung sagala ujian hirup sabenerna mangrupa pangajaran ruhani—cara Gusti ngariksa jeung ngawangun insan sangkan pantes deukeut ka Anjeunna (Ibna ‘Arabî, Al-Futûhât al-Makkiyyah; Chittick, 1989).
Sacara basa, “al-Malâhim” asalna tina akar kecap “l-h-m” (ل-ح-م) anu hartina “daging”, “anu ngahiji”, atawa “anu pageuh nempel”. Dina basa Arab buhun, wangun jamakna mindeng dipaké pikeun ngajelaskeun peperangan gede—peperangan anu awak silih papacangan, nasib silih bentur, sarta jarak antara hirup jeung paéh jadi ipis pisan. Tapi pikeun Ibna ‘Arabî, ieu harti teu eureun dina lapangan perang lahiriah. Sabalikna, ieu kecap nuduhkeun kana peperangan anu pangdeukeutna jeung pangpribadi: peperangan manusa jeung dirina sorangan. Ieu téh jihad akbar, tempat hawa nafsu nyanghareupan cahaya ruh, jeung ego ditaroskeun ku bebeneran. Di dieu “al-Malâhim” jadi “mahrajân al-‘urûbât”, hiji arena panyaringan jeung pamurnian, lain pikeun ngancurkeun manusa, tapi pikeun ngaleuleuskeun jeung nyucikeun jiwana (Ibna ‘Arabî, Fushûsh al-Hikam; Nasr, 1989).
Dina Asmâ’ “al-Malâhim” aya sababaraha gagasan poko anu silih nyambung, jadi pondasi lalampahan ruhani manusa. Kahiji, ieu Asmâ’ nandaan peperangan batin ngalawan hawa nafsu. Unggal dorongan ego, unggal kahayang anu ngajauhkeun tina kajujuran, nyaéta musuh anu kudu disanghareupan ku eling jeung keteguhan. Ieu anu disebut “tazkiyat al-nafs”, pamurnian jiwa. Kadua, “al-Malâhim” ngagambarkeun konflik alam antara bebeneran jeung kabatilan dina alam ruhani. Alam raya lain rohangan kosong anu netral, tapi panggung ujian nilai, tempat manusa dipaparin kasempetan pikeun milih jeung nangtukeun sikap. Katilu, ieu Asmâ’ nuntut kasabaran jeung keteguhan dina ngajalankeun wahyu. Jalan bebeneran henteu salawasna merenah; mindeng merlukeun pangorbanan, kajujuran, jeung wani nangtung sanajan sorangan. Kaopat, “al-Malâhim” téh prosés panyampurnaan diri. Kasadaran sajati henteu lahir tina kanyamanan, tapi tina perjuangan. Teu aya kadewasaan ruhani tanpa tatu, jeung teu aya hikmah tanpa ujian. (Al-Ghazâlî, Ihyâ’ ‘Ulûm al-Dîn; Ibn Qayyim al-Jauziyyah, Madârij al-Sâlikîn).
Kaéndahan kecap “al-Malâhim” beuki karasa lamun dibaca hurup demi hurup, sabab unggal hurup téh lain saukur sora, tapi lambang lalampahan jiwa.
Alif (ا) hadir minangka wiwitan. Anjeunna ngalambangkeun tauhid mutlak (ahadiyyah), hiji garis nangtung anu nyorangan, isyarat kana keesaan Gusti saméméh sagala rupa wujud jeung konflik mucunghul. Ieu mangrupa titik nol lalampahan ruhani, sateuacan manusa asup kana alam ujian (Al-Qusyairî, Al-Risâlah al-Qusyairiyyah; Izutsu, 1984).
Lâm (ل) anu mucunghul dua kali. “Lâm” ngalambangkeun pituduh jeung kacerdasan ilahi. Wangunna anu ngarah ka “alif” nuduhkeun yén unggal pituduh sajati bakal ngabalikeun manusa kana asalna. Pituduh ieu datang teu sakali, tapi terus-terusan, kadang dina wangun wahyu, kadang dina pangalaman hirup, kadang dina ilham anu halimpu dina jero hate (Ibna ‘Arabî, al-Futûhât al-Makkiyyah; Chittick, 1994).
Mîm (م) anu buleud ngalambangkeun alam materi, rahim, jeung prosés pametangan. Ieu hurup téh rohangan ujian, tempat jiwa digodog ku pangalaman nyata. “Mîm” ogé nandaan kasampurnaan, sabab nutup kecap Rahmân jeung Muhammad. Dina “al-Malâhim”, “mîm” mangrupa rahim kalahiran deui ruhani—tempat jiwa robah tina mentah jadi asak (Corbin, 1969; Murata, 1992).
Pangulangan “Lâm” nguatkeun deui yén dina unggal kasusah, arah ka Gusti teu kungsi pareum. Salila niat dijaga jeung rahmat-Na disadari, jalan balik moal kungsi tumpur. “Alif” anu kadua mucunghul minangka pangukuh tauhid di tengah badai ujian, ngingetkeun yén sanajan dunya katingali paburencay, hakikat tetep hiji.
Hâʾ (ح) ngalambangkeun kahirupan batin jeung rahasia pangjerona—nafas al-Rahmân, napas kanyaah Gusti anu ngahirupan sagala mahluk. Ieu nandaan yén kahirupan batin sajati kakara karasa sanggeus manusa ngalangkungan peperangan ruhani (Al-Hakîm Tirmidzî; Schimmel, 1975).
Pamustunganana, “Mîm” panungtung nutup lalampahan. Ieu lain deui “mîm” dunya anu kénéh atah, tapi “mîm” insân kâmil—manusa anu geus asak jeung caang. Ieu mangrupa mulang, lain ka titik awal, tapi ka kasampurnaan anu sadar. Ku kituna, “al-Malâhim” lain saukur istilah peperangan, tapi lambang transformasi jiwa. Dina jerona, sosok Rasûl hadir lain ngan minangka panyampai risalah lahir, tapi minangka pamingpin kasadaran, pituduh dina jihad batin manusa. Ibnu ‘Arabî negeskeun yén al-Malâhim téh peperangan dina relung hate, tempat bebeneran ngéléhkeun hawa nafsu. Kameunangan sajati lain ngéléhkeun musuh di luar, tapi ngéléhkeun ego di jero diri (Ibna ‘Arabî, Fushûsh al-Hikam; Lings, 1983).
Salaku Asmâ’ Muhammad, “al-Malâhim” ngagambarkeun maqâm ujian anu penting pisan dina lalampahan manusa. Ieu Asmâ’ ngajarkeun yén konflik téh pasti aya, tapi ogé mangrupa kasempetan pikeun tumuwuh. Kagelisahan lain tanda gagal, tapi panggero pikeun hudang. Nilai-nilai ieu penting dilarapkeun dina kahirupan sosial, atikan, jeung spiritualitas jaman kiwari. Dunya modern kalayan sagala kagancanganna mangrupakeun lapangan “al-Malâhim” anyar, tempat manusa diuji ku ambisi jeung kakosongan makna. Tanpa pondasi batin anu pageuh, manusa gampang leungit arah (Nasr, 1989; Chittick, 1989).
Pamustunganana, “Rasûl al-Malâhim” muka hiji bebeneran dasar: peperangan anu paling nangtukeun teu aya di luar diri, tapi di jero hate. Ieu peperangan lain ngeunaan dominasi, tapi ngeunaan pasrah. Lain ngeunaan kameunangan ego, tapi kajernihan jiwa. Ngaliwatan simbol hurup, tafsir mistik, jeung pangalaman hirup, “al-Malâhim” jadi peta lalampahan ruhani—ti kabur kana eling, ti konflik kana kahijian. Unggal ujian téh rahim. Unggal tatu téh panto. Unggal perjuangan dina tauhid téh léngkah mulang. Di dinya lah Rasul hadir—lain ngan salaku tokoh sajarah, tapi minangka cahaya pituduh dina jero diri—ngaping manusa nepi ka bebeneran cicing pageuh jeung tengtrem dina hate (Schimmel, 1975; Nasr, 1989). AlLâhumma innâ nushallî wanusallimu ´alâ Sayyidinâ Rasul al-Malâhim SAW.
DAFTAR PUSTAKA
A. Literasi Klasik
1. Al-Ghazâlî, Abû Hâmid; Ihyâ’ ‘Ulûm al-Dîn, Beirut: Dâr al-Ma‘rifah, 1983.
2. Al-Qusyairî, Abû al-Qâsim; Al-Risâlah al-Qusyairiyyah, Beirut: Dâr al-Kutub al-‘Ilmiyyah, 2007.
3. Al-Hakîm al-Tirmidzî; Bayân al-Farq bayna al-Shadr wa al-Qalb wa al-Fu’âd wa al-Lubb, Beirut: Dâr al-Kutub al-‘Ilmiyyah, 2001.
4. Ibna ‘Arabî, Muhyiddîn; al-Futûhât al-Makkiyyah, Beirut: Dâr Shâdir, 2004.
5. Ibna ‘Arabî, Muhyiddîn; Fushûsh al-Hikam, Beirut: Dâr al-Kutub al-‘Ilmiyyah, 2002.
6. Ibn Qayyim al-Jauziyyah; Madârij al-Sâlikîn, Beirut: Dâr al-Kutub al-‘Ilmiyyah, 1996.
B. Literasi Kontemporer
1. Chittick, William C.; The Sufi Path of Knowledge, Albany: SUNY Press, 1989.
2. Chittick, William C.; Imaginal Worlds, Albany: SUNY Press, 1994.
3. Corbin, Henry; Creative Imagination in the Sufism of Ibn ‘Arabî, Princeton: Princeton University Press, 1969.
4. Izutsu, Toshihiko; Sufism and Taoism, Berkeley: University of California Press, 1984.
5. Lings, Martin; Muhammad: His Life Based on the Earliest Sources, Cambridge: Islamic Texts Society, 1983.
6. Murata, Sachiko; The Tao of Islam, Albany: SUNY Press, 1992.
7. Nasr, Seyyed Hossein; Knowledge and the Sacred, Albany: SUNY Press, 1989.
8. Schimmel, Annemarie; Mystical Dimensions of Islam, Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1975.
*****
Judul: RASÛL AL-MALÂHIM (رسول الملاحـم) — Pajuang Sajati Lahir jeung Batin
Penulis: NOER Widyadiningrat (Pembelajar Djatirumasa)
